جستجو در لغتنامه
کلمه یا عبارت معنی و توضیحات
یووئیت

یووئیتUveitis به التهاب هر نقطۀ محدود به بخش رنگی چشم اشاره دارد. این بخش چشم یوویا یا دستگاه یوویال نامیده می‎شود. این ناحیه بر اثر عفونت، آسیب دیدگی، با بیماری‎های خودایمنی ملتهب می‎شود. در برخی موارد، ممکن است است علت بروز التهاب ناشناخته باقی بماند. علایم یووئیت شامل موارد زیر است: درد چشم، سرخی چشم، کاهش دید یا تاری دید. یووئیت در طول یک معاینۀ چشم با استفاده از لامپ مخصوص چشم‌پزشکی قابل تشخیص است. یووئیت می‎تواند باعث آسیب دیدگی دایمی چشم شود بنابراین درمان آن در اسرع وقت ضروری است. درمان یووئیت معمولاً شامل استفاده از کورتیوکستروئیدها است که به طور معمول به شکل قطره به بیمار داده می‎شود. داروهایی برای اتساع مردمک چشم، دیگر داروها و حتی استفاده از جراحی ممکن است نیاز باشد.
برای مطالعه دقیق یووئیت روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - Uveitis
یوریپلاسما

یوریپلاسما / Ureaplasma نوعی باکتری است که معمولاً در دستگاه ادراری یا تناسلی انسان یافت می‎شود. یوریپلاسما انگلی است، بدین معنی است که برای بقاء نیاز به وجود میزبانی - انسان یا حیوان - دارد. باکتری‎های یوریپلاسما بخشی از جمعیت باکتریایی بدن هستند و در اغلب موارد در حالت متعادل و بدون ایجاد مشکل در بدن انسان زندگی می‎کنند. در هر حال، گاهی از اوقات آنها ممکن است از نظر تعداد افزایش یابند که این سبب بروز عفونت و مشکلاتی برای سلامت از جمله ناباروری و بیماری‌هایی در جنین و نوزاد می‎شود. 
برای مطالعه دقیق یوریپلاسما روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - Ureaplasma
یبوست در کودکان

یبوست در کودکان / Constipation in children مشکل شایعی است. کودک دچار یبوست فاقد حرکات مکرر روده یا دفع مدفوع خشک و سفت است. علل شایع در این مورد شامل تربیت اولیه برای استفاده از توالت و تغییرات رژیم غذایی است. خوشبختانه اغلب موارد بروز یبوست در کودکان موقتی است. تشویق کودکان به ایجاد تغییرات ساده در رژیم غذایی، مثل خوردن غذاهای پرفیبر و میوه و سزیجات و نوشیدن مایعات بیشتر می‎تواند گام بلندی در راستای تخفیف یبوست باشد. اگر پزشک کودکان تأیید کند درمان کودک دچار یبوست با استفاده از ملین‎ها مجاز خواهد بود.
برای مطالعه دقیق یبوست در کودکان روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - Constipation in children
یبوست

یبوست / Constipation اختلالی در سیستم گوارشی است که در آن فرد برای دفع مدفوع دچار مشکل می‎شود. در اغلب موارد این عارضه به این دلیل بروز می‎کند که رودۀ بزرگ به میزان بیش از حد آب موجود در پس ماندۀ غذای موجود در کولون (رودۀ بزرگ) را جذب کرده است. هر قدر حرکت غذا در دستگاه گوارش کندتر صورت گیرد، میزان بیشتری از آب موجود در آن توسط رودۀ بزرگ جذب خواهد شد. در این روند مدفوع خشک و سفت می‎شود. وقتی چنین اتفاقی رخ دهد دفع مدفوع (تخلیۀ روده‌ها) ممکن است به کاری بسیار دردناک تبدیل شود. موارد زیر شایع‌ترین علل بروز یبوست محسوب می‎شوند: فقدان یا کمبود فیبر در رژیم غذایی، کمبود فعالیت جسمانی، برخی داروها، شیر، سندرم روده تحریک‎پذیر، بارداری، پیری، تغییر در روال متعارف زندگی، استفاده بیش از حد از ملین‎ها، نرفتن به توالت در زمان نیاز به آن، عدم نوشیدن آب به مقدار کافی (کم‎آبی بدن)، مشکلات مربوط به روده بزرگ یا راست روده، برخی بیماری‎ها و اختلالات (اختلالات مغز و اعصاب مثل مالتیپل اسکلروزیس (MS)، بیماری پارکینسون، سکته مغزی، جراحت‌های طناب نخاعی، شبه انسداد مزمن فاقد علامت روده‎ای)، اختلالات غدد درون‎ریز و متابولیک (اورمی، دیابت، هیپرکالمی، کنترل ضعیف گلیسمی، پرکاری تیروئید)، بیماری‎های سیستمیک (مثل لوپوس، اسکلرودرمی، و امیلوئیدوز) و سرطان. در اغلب موارد یبوست بدون نیاز به درمان یا ایجاد خطری برای سلامت خود به خود رفع می‎شود. به طور معمول ملین‎ها با موفقیت اغلب موارد یبوست را برطرف می‎کنند - اما باید در استفاده از آنها مراقب بود و فقط در صورت لزوم آنها را به کار برد. 

برای مطالعه دقیق یبوست روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - Constipation
یائسگی زودرس

یائسگی زودرس / Early menopause به عنوان آغاز یائسگی در سنین زیر 45 سال تعریف می‎شود. یائسگی زودرس می‎تواند خودبه‎خودی یا القائی، برای مثال ناشی از شیمی‎درمانی یا عمل جراحی برداشتن تخمدان‎ها باشد. بر مبنای تخمین‎ها یائسگی زودرس که به صورت خودبه‎خودی بروز می‌کند مبتلابه یک‎بیستم زنان آمریکایی است. یائسگی زودرس در زنان با افزایش خطر مرگ زودرس و تعدادی از مشکلات سلامت شامل استئوپوروز، بیماری‎های قلبی عروقی، و اختلالات نورولوژیک و روانی مرتبط شده است. زنانی که در معرض یائسگی زودرس قرار دارند ممکن است دچار کاهش نیروی باروری شوند که در حدود 10 سال پیش از یائسگی بروز می‎کند. در مورد علل یائسگی زودرس دانش اندکی وجود دارد، و در اغلب موارد، تشخیص‌ها آنها را به ژن‎ها یا خودایمنی مرتبط نمی‎دانند.

Synonyms - Early menopause
یائسگی زودرس

یائسگی زودرس / Early menopause به معنی رسیدن به یائسگی در سنین زیر چهل سال است. در حالی که اغلب زنان در اواخر سال‎های چهل و در طول سال‎های پنجاه زندگی دچار یائسگی می‎شوند، برخی از زنان پیش از این دوره عمر خود به یائسگی می‎رسند. اگر زنی پیش از رسیدن به چهل سالگی یائسه شود این وضعیت زیر عنوان یائسگی زودرس شناخته می‎شود. اگر زنی در فاصلۀ 40 تا 45 سالگی یائسه شود، وضعیت مزبور به عنوان یائسگی پیش‎هنگام مطرح است. یائسگی زودرس ممکن است بر اثر برخی درمان‎های پزشکی یا به عنوان یک عارضۀ جانبی آنها رخ دهد. در هر حال بعضی از زنان ممکن است بر اثر عوامل غیر قابل توضیح دچار یائسگی زودرس شوند. اگر زنی دارای علایم مرتبط به یائسگی زودرس باشد باید در این باره با پزشک مشورت کند زیرا این وضعیت می‎تواند بر سلامت زن تأثیر منفی داشته باشد.
برای مطالعه دقیق یائسگی زودرس روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - Early menopause
یائسگی در مردان

اغلب مردم با یائسگی در زنان آشنایی دارند، دوره‎ای در زندگی که در آن هورمون‎های جنسی تفییر می‎کنند و پایان سال‌های باروری را در زنان رقم می‎زنند. اما مردان نیز وقتی به اواخر سال‌های چهل تا اوایل سال‎های پنجاه زندگی خود می‎رسند ممکن است شاهد بروز تغییراتی در بدن خود باشند. این تغییرات امکان دارد شامل کاهش میزان شهوت جنسی، یا توان جنسی، اختلال نعوظ، افزایش وزن، خستگی مفرط، افسردگی و دیگر علایم عاطفی باشد که امکان آن هست که شبیه به تغییراتی باشد که زنان تجربه می‎کنند. این وضعیت گاهی از اوقات زیر عنوان اندروپوز یا یائسگی مردان / Male Menopause مورد اشاره قرار می‎گیرد. در اواخر سال‎های 1990 میلادی، رسانه‌های عامه‌پسند آمریکایی دوباره بحث یائسگی در مردان را در مرکز توجه قرار دادند، اما شواهد اندکی برای تأیید این موضوع در دسترس است که بر مبنای آنها بتوان یائسگی در مردان را یک وضعیت پزشکی دانست. پزشکان از اصطلاح 'یائسگی مردان' استفاده نمی‎کنند اما ممکن است ترجیح دهند به پدیدۀ اندروپوز یا کمبود تستوسترون اشاره کنند که آغاز دیررس هیپوگونادیسم است. هیپوگونادیسم به کاهش سطح هورمون‎های مردانه در مردان اشاره دارد. وقتی افراد غیر متخصص و شبکه‌های اجتماعی در مورد 'یائسگی مردان' حرف می‎زنند، علایمی که گاه برای اشاره به موضوع از آنها نام می‎برند تشریح کنندۀ وضعیت هیپوگونادیسم دیررس است. مشخصات یائسگی مردان به روش‌های مختلفی تشریح شده است. NHS نشانه‌ها و علایم یائسگی در مردان را به شکل زیر فهرست کرده است: گرگرفتگی، نوسان خلقی و تحریک‎پذیری، انباشت چربی در اطراف شکم و قفسۀ سینه، از دست دادن تودۀ عضلانی، خشکی و نازک شدن پوست، هیپرهیدروز یا تعریق بیش از حد، کاهش دامنۀ تمرکز، کاهش انرژی، کاهش نیروی جنسی. یک مطالعۀ انجام شده در انگلستان و منتشر شده در 'ژورنال پزشکی نیو انگلند' شایع‌ترین علایم یائسگی در مردان را به شرح زیر شناسایی می‎کند: کاهش توان جنسی، شامل کاهش تعداد موارد نعوظ صبحگاهی، و اختلال نعوظ. دیگر علایم تشریح شده توسط تیم تحقیق شامل کاهش میزان انرژی، عدم توانایی پیاده‎روی به میزان بیش از 1 کیلومتر (0.62 مایل)، و دشواری مشارکت در فعالیت‎های سنگین مثل دویدن یا بلند کردن اشیاء سنگین است. زانو زدن، خم شدن، و دولا شدن نیز برای فرد دشوارتر می‎شوند. اندوه و خستگی نیز به تغییرات ایجاد شده در سطح هورمون‎ها نسبت داده می‎شود. مواردی که تیم تحقیق مزبور مرتبط به یائسگی در مردان ندانسته‌اند شامل مشکلات برخاستن از روی صندلی، اضطراب، عصبانیت، کمبود تمرکز، احساس بی‎ارزشی و تغییرات بروز یافته در الگوهای خواب است. 'انجمن جراحان ارولوژی بریتانیا' (BAUS)، که به یائسگی در مردان به عنوان 'کمبود اندروژن' اشاره دارد، این وضعیت را به عنوان 'بسیار پیچیده' توصیف می‎کند. اگرچه یائسگی مردان در مردان پیر بروز می‎کند که سطح تستوسترون در آنها کاهش دارد، این اختلال گرایشی به مبتلا کردن مردانی نشان می‎دهد که دچار بیماری قلبی، چاقی، فشار خون بالا، و دیابت نوع 2 هستند. این نشان می‎دهد که فقط تغییر در سطح هورمون‎های مردانه نیست که باعث تقویت خطر ابتلا به یائسگی در مردان می‎شود. دیگر عوامل به نظر می‎رسد که شامل موارد زیر باشند: مشکلات سلامت نهفته یا اصلی، فقدان ورزش، سیگار کشیدن، مصرف الکل، استرس، اضطراب، و محرومیت از خواب. اختلال نعوظ شاید نتیجۀ تغییراتی در رگ‎های خونی یا ناشی از مشکل نورولوژیک باشد. برخی از مردان دچار 'بحران میانسالی' می‌شوند که در آن آنها دچار این چالش روحی می‎گردند که تاکنون در زندگی کاری و شخصی خود چه کرده‎اند. این موضوع می‎تواند عاملی برای افسردگی باشد، و می‎تواند محرک مجموعه‎ای از عوامل باشد که به علایم همراه یائسگی مردانه مرتبطند. فقدان خواب، تغذیۀ ضعیف و عدم پرداختن به ورزش، کشیدن سیگار و مصرف مشروبات الکلی و عزت نفس پایین نیز ممکن است عوامل تقویت کننده باشند. هیپوگونادیسم اختلالی است که در آن بیضه‌ها دیگر هورمون‎های کافی تولید نمی‎کنند. در مردان جوان‎تر این اختلال می‎تواند به تأخیر بلوغ منجر گردد. اگر هیپوگونادیسم در سنین بالاتر بروز کند، احتمالاً مرتبط به دیابت نوع 2، امکان بروز علایم 'یائسگی مردانه' وجود دارد.

Synonyms - Male Menopause
یائسگی

یائسگی /Menopause یکی از دوره‌های طبیعی در زندگی اغلب زنان است. در یائسگی عادت ماهانه به طور کامل متوقف می‌گردد و زنان توان بارداری و بچه‎دار شدن را از دست می‎دهند. یائسگی به طور معمول در سنین ۴۵ تا ۵۵ سالگی آغاز می‌شود اگرچه محدودۀ وقوع آن در نژادها و قومیت‎های متفاوت تا حدودی تفاوت دارد. در این زمان تخمدان‎ها به میزان کمتری هورمون‌های زنانه، به ویژه استروژن ترشح می‎کنند و سبب بروز علائم یائسگی می‌شوند. یائسگی به شکل ناگهانی بروز نمی‌کند. در ابتدا عادت ماهانۀ زن نامرتب شده و سپس به طور کامل قطع می‌شود. زنانی که به مدت یک سال عادت ماهانه نداشته باشند یائسه محسوب می‌‎گردند. یائسگی با برخی تغییرات جسمانی و روانی همراه است. برخی از علائم همراه یائسگی مانند گُرگرفتگی، تپش قلب، تعریق، اضطراب و اختلال خواب در دورۀ ابتدای یائسگی شدت بیشتری دارند، اما به مرور زمان بهبود می‌یابند. بعد از دورۀ یائسگی خطر ابتلا به اختلالاتی نظیر پوکی استخوان، بیماری‌های قلبی عروقی، بی‌اختیاری ادراری، کاهش ترشحات زنانه و نیز افسردگی افزایش می‌یابد.
برای مطالعۀ دقیق یائسگی روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - Menopause
ویروس اچ آی وی

HIV یا ویروس نقص ایمنی انسانی معادل Human immunodeficiency virus، نوعی با سرعت گسترش کُند است که در صورت عدم درمان به بیماری کشندۀ ایدز منجر می‎شود. HIV به سلول‎های حیاتی سیستم ایمنی بدن از جمله لنفوسیت تب کمکی (CD4 T)، حمله می‌کند. از زمان ورود HIV به داخل بدن تا بروز ایدز ممکن است بین شش ماه تا ده سال و حتی بیشتر فاصله بیفتد؛ در طول این مدت گرچه شاید فرد ظاهراً سالم به نظر برسد، اما امکان انتقال ویروس از فرد مبتلا به دیگران وجود دارد.HIV عمدتاً از طریق مقاربت جنسی محافظت نشده واژنی، مقعدی و دهانی، انتقال خون و سرنگ آلوده و نیز از طریق مادر به فرزند در طول بارداری، زایمان یا شیردهی منتقل می‌گردد. بعضی از مایعات بدن مانند بزاق و اشک قادر به انتقال HIV نیستند. HIV قادر است تا در سطوحی که برای شناسایی دشوارند در سلول‎های ایمنی 'مخفی' شود. درمان‎های کنونی ضد HIV عفونت ناشی از این ویروس را تا حد میزان غیر قابل کشف ویروس سرکوب می‎کنند، اما این ویروس می‎تواند به حالت خفته در سلول‎های CD4 T – که سلول‎های T یا سلول‎های کمکی T نیز نامیده می‎شوند - باقی بماند.

برای مطالعه دقیق HIV روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - HIV
ویروس

ویروس / Virus بخشی از اسید نوکلئیک است که درون یک غشاء پروتئینی یا کپسید محصور شده ‌است. ویروس‌ از باکتری‌ بسیار کوچک‌تر بوده و فقط با میکروسکُپ الکترونی قابل مشاهده‌ است. ویروس با استفاده از امکانات سلول و یا خودش در سلول‌های میزبان تکثیر می‌شود و فعالیت اصلی یاخته‌های میزبان را مختل می‌کند. ویروس‌ها بسیاری از جانوران و گیاهان و باکتری‌ها را مبتلا می‌کنند اما فقط برخی از آنها در انسان ویژگی بیماریزایی دارند. ویروس‌ها در محیط خنثی ولی در سلول‌های زنده تکثیر می‌یابند و انگل داخل سلولی هستند. از آنجا که ویروس‌ها ویژگی‌های حیاتی مگر فاز ژنتیکی را ندارند، زیست‌شناسان آنها را زنده نمی‌دانند. ویروس‌ها رشد نمی‌کنند، حالت هموستاز ندارند و به دلیل نداشتن آنزیم‌های اصلی واکنش‌های متابولیک در آنها رخ نمی‌دهد. 
برای مطالعه دقیق ویروس روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - Virus
ویرمی

ویرمی / viremia (ویرمیا) اصطلاحی است که وجود ویروس در خون را توصیف می‎کند موارد خفیف ویرمی می‎تواند نسبتاً بی‌ضرر بوده و به خودی خود رفع شود. به هر جهت، اگر عفونت شدت پیدا کند یا سبب بروز عفونت در ارگان‎های حیاتی بدن گردد، این وضعیت می‎تواند به نارسایی ارگان یا سپسیس منجر شود، که اختلالاتی بالقوه کشنده محسوب می‎شوند. برخی از علل شناخته شده یا شایع مسبب ویرمی شامل موارد زیر است: انواع 1 و 2 ویروس HIV، آنفولانزا، پنومونی ویروسی، مننژیت ویروسی، ویروس واریسلا زوستر (آبله مرغان یا زوناسرخک، اوریون، سرخجه، روتاویروس، انتروویروس، هرپس، پاپیلوماویروس انسانی (HPVهپاتیت B و C، زیکا ویروس، ویروس رود نیل، ادنوویروس، ویروس آنفولانزای پرندگان، تب دنگ (دنگی)، تب زرد، ویروس آنسفالیت ژاپنی، سیتومگالوویروس، ابولا، ویروس تب دره ریفت، خناق، بیماری هاری، فلج اطفال. 
برای مطالعه دقیق ویرمی روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - viremia
ویتیلیگو

ویتیلیگو / Vitiligo یک بیماری است که باعث از دست رفتن رنگ پوست بدن می‎شود. ویتیلیگو می‎تواند پوست یا موی تمامی نقاط بدن شامل موی ناحیۀ شرمگاهی را مبتلا  کند. ویتیلیگو وقتی بروز می‎کند که بخش‎هایی از پوست که ملانین تولید می‎کنند از بین می‎روند یا تولید ملانین را متوقف می‎کنند. این بیماری معمولاً در آن نواحی از بدن ظاهر می‌شود که در معرض بیشترین تماس با آفتاب قرار دارند، بنابراین بروز این بیماری در ناحیۀ شرمگاهی در بدو امر ناشایع است. ویتیلیگو ممکن است در هر سنی آغاز شود اما اغلب در سنین زیر 20 سال بروز می‎کند و امکان مبتلا کردن هر دو جنس مرد و زن را دارد. دکترها در مورد علت ویتیلیگو مطمئن نیستند. به هر جهت، باور غالب این است که ویتیلیگو یک ریشۀ ژنتیکی دارد، زیرا امکان ابتلا به آن در مردمی که دارای خویشاوندان دچار این بیماری هستند، بیشتر است. برخی محققان فکر می‎کنند که ویتیلیگو ممکن است یک اختلال خودایمنی باشد که به پوست حمله می‎کند یا ممکن است واقعه‎ای مثل آفتاب‎سوختگی شدید یا قرار داشتن در معرض تماس با برخی مواد شیمیایی عامل بروز آن باشد. برای تشخیص ویتیلیگو دکتر احتمالاً بیوپسی پوست و آزمایش‎های خون و نیز معاینۀ بالینی انجام می‎دهد. در حالی که هیچ درمان شناخته شده‎ای برای این بیماری وجود ندارد، برخی معالجات می‎توانند روند پیشرفت این بیماری را کند کنند.

Synonyms - Vitiligo
ویتیلیگو

ویتیلیگو / Vitiligo [برص یا پیسی] نوعی بیماری است که باعث از دست رفتن رنگ پوست در جای جای آن می‌‏شود. گستره و دامنه از دست رفتن رنگ بر اثر ویتیلیگو غیر قابل پیش‎بینی است. این بیماری می‎تواند در هر قسمت از بدن بروز کند. بیماری مزبور در عین حال قادر است بر مو و داخل دهان نیز تأثیر بگذارد. به طور معمول رنگ پوست و مو توسط ملانین تعیین می‎شود. ویتیلیگو زمانی ایجاد می‌گردد که سلول‎های تولید کننده ملانین از بین می‎روند یا عملکردشان متوقف می‏شود. مردمان دارای تمامی انواع پوست به ویتیلیگو مبتلا می‎شوند اما وجود این بیماری در میان مردم تیره‌پوست آشکارتر است. ویتیلیگو اختلالی تهدید کنندۀ حیات یا مُسری نیست. این بیماری باعث ایجاد حسی ناخوش در فرد مبتلا نسبت به خودش می‎شود.
برای مطالعه دقیق ویتیلیگو روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - Vitiligo
ویتامین K

ویتامین K به بدن در لخته شدن خون کمک می‎کند. این عملکرد ضروری مانع از خونریزی زیاد در انسان بر اثر جراحات کوچک می‎شود. ویتامین K انواع مختلفی دارد. شایع‌ترین گروه‎های این ویتامین شامل موارد زیرند: ویتامین K-1 که در منابع گیاهی وجود داردT ویتامین K-2 که در منابع حیوانی وجود دارد. اشکال صناعی ویتامین K نیز وجود دارد. نقش اصلی ویتامین K در بدن کمک به لخته شدن خون است. به هر جهت ویتامین K در موارد زیر نیز نقش کمک کننده دارد: کاهش ریسک بیماری قلبی، سلامت استخوان، کاهش تجمع کلسیم در خون.

برای مطالعۀ دقیق در مورد ویتامین K روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - Vitamin K
ویتامین E

ویتامین E آنتی‎اکسیدانی است که می‎تواند به بدن در نابود کردن رادیکال‎های آزاد کمک کند. رادیکال‌های آزاد اتم‌های ناپایداری هستند که می‎توانند سبب ایجاد سلول‌های سرطانی شوند. بر این مبنا ویتامین E نقش مهمی در پیشگیری از بروز سرطان بازی می‎کند. ویتامین E به هشت نوع مختلف شکسته می‎شود که دو نوع اصلی در این مورد شامل توکوفرول‌ها و توکوترینول‎ها است. توکوفرول‎ها شایع‎ترین شکل ویتامین E به شمار می‎روند. به عنوان یک آنتی‎اکسیدان ویتامین E بافت‎های چربی را در برابر رادیکال‌های آزاد موجب سرطان محافظت می‎کند. برخی ویتامین‎های محلول در آب مثل ویتامین B و ویتامین C به عملکرد ویتامین E کمک می‏کنند. ویتامین E در مقادیر بالا نقش رقیق کنندۀ خون را نیز ایفاء می‎کند.

برای مطالعۀ دقیق در مورد ویتامین E روی همین سطر کلیک کنید

Synonyms - Vitamin E